Od 1 stycznia 2027 roku wejdą w życie nowe przepisy dotyczące zwolnień lekarskich osób pracujących w więcej niż jednym miejscu. W określonych sytuacjach pracownik będzie mógł korzystać z L4 w jednej pracy i jednocześnie wykonywać obowiązki w drugiej, jeśli pozwalają na to stan zdrowia i charakter zajęcia. Zmieni się również sposób liczenia okresu zasiłkowego: niezależnie od liczby tytułów ubezpieczenia chorobowego będzie on jeden. To istotna informacja dla osób łączących etat z innym etatem, zleceniem albo dodatkową pracą.
Zmiany zostały już uchwalone. Ich podstawą jest ustawa z 18 grudnia 2025 roku o zmianie ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych oraz niektórych innych ustaw, ogłoszona w Dzienniku Ustaw 12 stycznia 2026 roku pod pozycją 26. Poszczególne rozwiązania wchodzą w życie w różnych terminach. Część przepisów dotyczących zachowania na zwolnieniu obowiązuje już od 13 kwietnia 2026 roku, ale regulacje odnoszące się do pracy w kilku miejscach i wspólnego okresu zasiłkowego zaczną być stosowane 1 stycznia 2027 roku.
Temat nabrał aktualności 12 listopada 2026 roku po publikacji informacji o trudnościach, które nowe przepisy mogą wywołać u pracodawców. Problem nie dotyczy wyłącznie samych chorych pracowników. Firmy wypłacające zasiłki będą musiały prawidłowo ustalić okres zasiłkowy także wtedy, gdy pracownik ma równoległe zatrudnienie w innej firmie.
Jedno L4, dwa miejsca pracy. Co dokładnie zmieni się od 1 stycznia 2027 roku?
Obecnie zasadą jest, że gdy dana osoba podlega ubezpieczeniom społecznym z kilku tytułów i jest niezdolna do pracy z powodu choroby, niezdolność dotyczy każdego z tych tytułów. Lekarz wystawia zwolnienie odrębnie dla poszczególnych tytułów ubezpieczenia.
Nowelizacja wprowadzi wyjątek. Jeżeli ze względu na charakter pracy osoba nadal może wykonywać obowiązki w jednym z miejsc zatrudnienia, na jej żądanie można nie wystawić zwolnienia z tego tytułu. Zasiłek chorobowy będzie wówczas związany z pracą, w której stwierdzono niezdolność, a w drugim miejscu osoba będzie mogła nadal pracować.
Nie będzie to jednak automatyczne prawo do dowolnej dodatkowej aktywności w czasie L4. Kluczowe są rzeczywista zdolność do wykonywania określonych obowiązków, charakter pracy i prawidłowe wystawienie zwolnienia. Samo twierdzenie pracownika, że „da radę pracować zdalnie”, nie wystarczy.
ZUS jako przykład podaje osobę zatrudnioną w dwóch miejscach, w tym na etacie i zleceniu, dla której choroba uniemożliwia jeden rodzaj pracy, ale nie musi wykluczać drugiego.
Przykład: praca fizyczna i zdalna. Kiedy można mieć L4 tylko u jednego pracodawcy?
Wyobraźmy sobie osobę, która od poniedziałku do piątku wykonuje pracę fizyczną w magazynie, a dodatkowo prowadzi zdalnie zajęcia dydaktyczne. Dochodzi do urazu nogi uniemożliwiającego długie chodzenie, dźwiganie i pracę w magazynie. Nie oznacza to jednak automatycznie, że osoba nie jest zdolna do krótkich zajęć prowadzonych w pozycji siedzącej.
Od 1 stycznia 2027 roku, jeśli lekarz oceni, że charakter drugich obowiązków pozwala na ich wykonywanie i spełnione są warunki ustawowe, na żądanie ubezpieczonego może nie wystawić zwolnienia lekarskiego z drugiego tytułu. W pierwszej pracy pracownik będzie korzystać z L4, w drugiej — nadal wykonywać uzgodnione obowiązki.
Analogiczna sytuacja może dotyczyć osoby, która nie może mówić przez wiele godzin i z tego powodu nie jest zdolna do pracy wymagającej intensywnego kontaktu głosowego, ale może wykonywać niektóre zadania przy komputerze niewymagające mówienia.
Są to przykłady, a nie lista zawodów automatycznie uprawnionych do takiego rozwiązania. Decyduje konkretny stan zdrowia i rzeczywista praca, nie sama nazwa stanowiska.
Czy będzie można pracować na L4 u drugiego pracodawcy bez żadnych formalności?
Nie. Nowa możliwość wymaga przede wszystkim oceny niezdolności do określonego rodzaju pracy. Ustawowy wyjątek dotyczy sytuacji, w której lekarz na żądanie ubezpieczonego nie wystawia zwolnienia dla jednego z tytułów, ponieważ ta praca nadal może być wykonywana.
Nie należy mylić takiej sytuacji z przypadkiem, w którym pracownik ma zwolnienia obejmujące oba miejsca pracy, a mimo to wykonuje odpłatne obowiązki w jednym z nich. Wówczas może dojść do naruszenia przepisów o zasiłku chorobowym.
Podstawowa zasada pozostaje rygorystyczna: praca zarobkowa wykonywana w okresie orzeczonej niezdolności do pracy może skutkować utratą zasiłku za cały okres zwolnienia. Wyjątek od 2027 roku nie znosi tego zakazu dla każdego L4.
Właściwy przebieg postępowania powinien więc obejmować rzetelne poinformowanie lekarza o wszystkich rodzajach wykonywanej pracy, ocenę ich wymagań oraz właściwe wystawienie dokumentów.
Jeden okres zasiłkowy od 2027 roku. Najważniejsza zmiana dla osób z kilkoma umowami
Nowelizacja dodaje do ustawy zasiłkowej przepis, zgodnie z którym niezależnie od liczby tytułów ubezpieczenia chorobowego ustala się jeden okres zasiłkowy. Zasada ta obejmie również sytuację, w której jedna praca może być nadal wykonywana, choć z drugiej wystawiono L4.
W praktyce nie będzie można traktować kilku tytułów ubezpieczenia jako sposobu na uzyskanie kilku odrębnych, równolegle liczonych limitów okresu zasiłkowego. Istotne stanie się ustalenie historii niezdolności do pracy z uwzględnieniem wszystkich tytułów.
W zwykłych przypadkach maksymalny okres pobierania zasiłku chorobowego wynosi 182 dni, a przy niezdolności do pracy spowodowanej gruźlicą lub występującej w trakcie ciąży — 270 dni. To ogólne okresy zasiłkowe, do których dochodzą ustawowe zasady wliczania wcześniejszych niezdolności i inne przepisy szczególne.
Nowa regulacja nie znosi tych podstawowych limitów. Zmienia sposób ustalania okresu w sytuacji, gdy ta sama osoba ma więcej niż jeden tytuł ubezpieczenia chorobowego.
Czy dwa etaty oznaczają 364 dni chorobowego? Nie
W rozważaniach o zmianach często pojawia się błędny przykład: skoro jeden etat daje prawo do okresu zasiłkowego, to przy dwóch etatach można byłoby wykorzystać go podwójnie. Od 2027 roku ustawodawca wprost wykluczy takie liczenie.
Nie oznacza to też, że nakładające się dni dwóch zwolnień zostaną policzone podwójnie. Jeżeli dwa e-ZLA obejmują ten sam tydzień, nie robi się z tego automatycznie czternastu dni okresu zasiłkowego. Liczony jest okres niezdolności do pracy zgodnie z ustawą, a nie liczba dokumentów medycznych.
Przykładowo osoba z dwoma tytułami ubezpieczenia przez 30 dni nie może wykonywać pracy w obu miejscach. To ten sam 30-dniowy okres kalendarzowy, a nie 60 dni tylko dlatego, że dotyczą go dwa tytuły. Dalszy przebieg liczenia zależy od historii choroby i zasad wliczania poprzednich niezdolności.
Przerwa między zwolnieniami krótsza niż 61 dni. Jak jest liczony okres zasiłkowy?
Ustawa zasiłkowa przewiduje, że do okresu zasiłkowego wlicza się nieprzerwane okresy niezdolności do pracy, a także poprzednie okresy, jeżeli przerwa między nimi nie przekraczała 60 dni. Przepis zawiera szczególne zasady dotyczące niezdolności do pracy występującej w ciąży.
Dlatego pracownik, który przez pewien czas chorował, następnie wrócił do pracy, a po krótkiej przerwie ponownie otrzymał zwolnienie, nie powinien z góry zakładać rozpoczęcia nowego okresu zasiłkowego. Powrót do pracy na kilka tygodni nie zawsze zeruje licznik.
Po 1 stycznia 2027 roku znaczenie tej reguły będzie szczególnie widoczne u osób łączących kilka tytułów ubezpieczenia. Okres zasiłkowy trzeba będzie ustalać jako wspólny, także w razie wykonywania drugiej pracy w czasie zwolnienia z pierwszej.
Nie należy jednak samodzielnie rozstrzygać skomplikowanych przypadków na podstawie samej liczby dni wpisanych w aplikacji. Przy kilku umowach i powracających zwolnieniach warto uzyskać potwierdzenie od płatnika zasiłku lub ZUS.
Dlaczego pracodawcy obawiają się problemów z nowymi przepisami?
12 listopada 2026 roku Business Insider opisał zastrzeżenia dotyczące nowych rozliczeń. Sednem problemu jest to, że pracodawca wypłacający zasiłek musi znać właściwy okres zasiłkowy, ale nie zawsze posiada pełną wiedzę o wszystkich innych tytułach ubezpieczenia i zwolnieniach pracownika.
Nowelizacja nakłada w określonych sytuacjach obowiązek informacyjny na samego ubezpieczonego. Jeżeli osoba korzysta z możliwości wykonywania jednej pracy mimo zwolnienia z drugiej, musi poinformować właściwego płatnika składek będącego płatnikiem zasiłku o okresie, na jaki wystawiono L4 z innego tytułu.
ZUS w wyjaśnieniach przedstawionych mediom wskazuje, że informacja przekazana przez ubezpieczonego powinna wystarczyć do prawidłowego ustalenia okresu zasiłkowego. Pracodawcy zwracają jednak uwagę na trudności w weryfikacji danych, których sami nie mogą bezpośrednio sprawdzić.
To spór o praktyczną obsługę przepisów, a nie potwierdzenie, że cała reforma jest nieważna albo że zasiłki nie będą wypłacane. Ustawa została uchwalona i ogłoszona; problem dotyczy przygotowania do jej stosowania.
Nowy obowiązek informacyjny pracownika. Komu trzeba zgłosić zwolnienie z drugiej pracy?
Zgodnie z dodawanym art. 17 ust. 1e ustawy zasiłkowej ubezpieczony korzystający z wyjątku przewidzianego dla kilku tytułów ma obowiązek poinformować odpowiedniego płatnika składek będącego płatnikiem zasiłku o okresie zwolnienia wystawionego z innego tytułu.
W praktyce osoba zatrudniona w dwóch miejscach nie powinna ukrywać informacji, że z jednego tytułu korzysta ze zwolnienia. To, komu i w jakiej formie należy przekazać informację, należy ustalić w konkretnej sytuacji, biorąc pod uwagę, kto jest płatnikiem zasiłku.
Warto zachować potwierdzenie przekazania informacji, zwłaszcza jeśli okres niezdolności jest długi lub obejmuje kilka kolejnych zwolnień. Pracodawcy i ubezpieczeni mogą też wystąpić do ZUS o rozstrzygnięcie wątpliwości dotyczących uprawnień i okresu zasiłkowego.
Nowe przepisy nie oznaczają ogólnego obowiązku przekazywania każdemu pracodawcy pełnej dokumentacji medycznej. Chodzi o informacje niezbędne do prawidłowego ustalenia uprawnień do świadczeń w zakresie przewidzianym ustawą.
Co zrobić, jeśli pracodawca nie wie o drugim zatrudnieniu?
Największe ryzyko powstaje wtedy, gdy z jednego tytułu pracownik korzysta ze zwolnienia, a w drugim normalnie wykonuje obowiązki. Jeżeli brak odpowiedniej informacji utrudni określenie wspólnego okresu zasiłkowego, pojawi się możliwość błędnego ustalenia prawa do świadczenia.
Nie ma podstaw, by z samego obowiązku informacyjnego wyprowadzać automatyczną karę dla każdego pracownika, który spóźni się ze zgłoszeniem. Konsekwencje zależą od konkretnych okoliczności i zastosowanych przepisów. Nieprawidłowo wypłacone świadczenia mogą jednak prowadzić do konieczności wyjaśnienia sprawy, a w określonych sytuacjach także do rozliczenia nienależnych kwot.
W razie sporu warto najpierw odtworzyć chronologię zwolnień, wskazać wszystkie tytuły ubezpieczenia chorobowego i wystąpić o formalne wyjaśnienie do właściwego płatnika lub ZUS.
Czy przy dwóch pracach można pobierać dwa zasiłki chorobowe?
Posiadanie więcej niż jednego tytułu ubezpieczenia może powodować powstanie odrębnych uprawnień do świadczeń, jeżeli z każdego tytułu spełnione są ustawowe warunki, w tym podleganie ubezpieczeniu chorobowemu i wymogi związane z okresem wyczekiwania.
Jednak dwa możliwe źródła świadczenia nie oznaczają dwóch niezależnych okresów zasiłkowych. Nowa reguła wspólnego okresu odnosi się do czasu, przez jaki zasiłek może przysługiwać, a nie do prostego zsumowania wynagrodzeń i przyznania jednej stałej kwoty wszystkim pracującym w kilku miejscach.
W przypadku zlecenia szczególnie istotne jest, czy zleceniobiorca w ogóle podlega ubezpieczeniu chorobowemu z danego tytułu. Nie każda umowa zlecenia automatycznie daje prawo do zasiłku. Również zasady ustalania podstawy świadczenia z poszczególnych tytułów mogą być inne.
Dlatego na podstawie samej informacji o dwóch umowach nie da się obliczyć należnej kwoty chorobowego.
Ile wynosi chorobowe? 80 i 100 proc. to nadal odrębna kwestia
Dla większości ubezpieczonych podstawowa wysokość zasiłku chorobowego wynosi 80 proc. odpowiednio ustalonej podstawy wymiaru. W przypadkach przewidzianych ustawą możliwa jest stawka 100 proc., między innymi w przypadku niezdolności przypadającej w okresie ciąży lub w określonych sytuacjach związanych z wypadkiem w drodze do pracy albo z pracy.
Nie należy mylić tych procentów z udziałem rzeczywistej pensji otrzymywanej co miesiąc. Podstawa świadczenia jest wyznaczana według przepisów, które dla pracowników uwzględniają między innymi odpowiedni okres wynagrodzeń i potrącenia składek.
Zmiana od 1 stycznia 2027 roku nie oznacza automatycznej podwyżki chorobowego z 80 do 100 proc. Jej główne znaczenie polega na zasadach wystawiania L4 przy kilku tytułach oraz wspólnym liczeniu okresu zasiłkowego.
Pierwsze 33 lub 14 dni choroby. Co płaci pracodawca, a co ZUS?
W przypadku pracownika zatrudnionego na podstawie umowy o pracę trzeba odróżnić wynagrodzenie chorobowe finansowane przez pracodawcę od zasiłku chorobowego.
Co do zasady pracodawca wypłaca wynagrodzenie za pierwsze 33 dni niezdolności do pracy w roku kalendarzowym, a w przypadku pracowników, którzy ukończyli 50 lat, zasadniczo za pierwsze 14 dni, zgodnie z warunkiem ustawowym dotyczącym roku po ukończeniu 50 lat. Potem zastosowanie znajdują zasady zasiłku chorobowego.
To inny mechanizm niż 182- lub 270-dniowy maksymalny okres zasiłkowy. Nie należy sumować 33 dni i 182 dni w prosty sposób, uznając, że każdemu przysługuje taka łączna liczba dni wypłat niezależnie od sytuacji.
Nie każda firma fizycznie wypłaca zasiłek ze środków ZUS w taki sam sposób. O tym, kto jest płatnikiem zasiłku, decydują przepisy dotyczące m.in. wielkości płatnika i warunków ubezpieczenia.
Co już zmieniło się w L4 w kwietniu 2026 roku?
Nie wszystkie zmiany są dopiero zaplanowane na 2027 rok. Od 13 kwietnia 2026 roku obowiązują rozwiązania doprecyzowujące zasady korzystania ze zwolnień, w tym pojęcia pracy zarobkowej oraz aktywności niezgodnej z celem zwolnienia.
Ustawa wskazuje, że pracą zarobkową jest zasadniczo czynność mająca charakter zarobkowy, niezależnie od formy prawnej. Wprowadzono jednak wyjątek dla incydentalnych czynności, których wymagają istotne okoliczności. Polecenie pracodawcy nie jest samodzielnie taką okolicznością.
Doprecyzowano również, że aktywność niezgodna z celem zwolnienia to działanie utrudniające lub wydłużające leczenie albo rekonwalescencję. Wyłączono zwykłe czynności dnia codziennego i pewne uzasadnione czynności incydentalne.
Nie oznacza to przyzwolenia na regularną pracę w czasie zwykłego L4. Czynność incydentalna, której wymaga istotna sytuacja, jest czymś innym niż wykonywanie bieżących obowiązków zawodowych dzień po dniu.
Praca zdalna na zwolnieniu. Czy od 2027 roku będzie zawsze dozwolona?
Nie. Możliwość korzystania z komputera w domu nie wystarcza do uznania, że w czasie L4 można normalnie pracować. Jeśli zwolnienie obejmuje daną pracę, wykonywanie obowiązków zarobkowych może naruszać warunki świadczenia.
Wyjątek dla kilku tytułów polega na odpowiednim rozróżnieniu rodzajów pracy już przy wystawianiu zwolnienia. Przykładowo lekarz może stwierdzić, że przy określonym urazie osoba nie może wykonywać wymagającej wysiłku pracy fizycznej, ale jej stan nie wyklucza innych obowiązków. Jeśli zostaną spełnione warunki ustawowe, na żądanie ubezpieczonego może nie wystawiać zwolnienia z tytułu tej drugiej pracy.
Sprawdź: Masz 10 tys. zł oszczędności? Państwo proponuje nowe stawki. Sprawdź, ile zarobisz
W przypadku chorób zakaźnych, ciężkiego stanu zdrowia, zaleconego odpoczynku lub leczenia wykluczającego pracę taka możliwość może w ogóle nie wystąpić. O sprawie nie rozstrzyga sam fakt, że druga praca odbywa się zdalnie.
Kontrole ZUS i pracodawcy. Co może zostać sprawdzone?
ZUS i uprawnieni pracodawcy nadal będą mogli weryfikować prawidłowość wykorzystania zwolnień lekarskich. Kontrola może dotyczyć wykonywania pracy zarobkowej, aktywności utrudniającej leczenie lub okoliczności istotnych dla prawa do świadczeń.
Przy dwóch pracach znaczenie będą miały także dokumenty i okresy e-ZLA wystawione z poszczególnych tytułów oraz informacje przekazane płatnikowi zasiłku. Nowe regulacje mają porządkować zasady kontroli i chronić proces leczenia oraz prywatność osoby kontrolowanej.
Sama wizyta kontrolna nie przesądza o utracie zasiłku. Nie można również automatycznie uznać za nieprawidłowość zwykłych czynności dnia codziennego, które nie utrudniają powrotu do zdrowia.
Pracownik z etatem i działalnością gospodarczą. Czy przepisy też mają znaczenie?
Tak, ale skutki zależą od tego, czy z danego tytułu dana osoba podlega ubezpieczeniu chorobowemu. Samo jednoczesne posiadanie etatu i zarejestrowanej działalności nie oznacza automatycznie prawa do odrębnego zasiłku z obu tytułów.
Zobacz: Nawet 3600 zł rocznie zostanie w kieszeni. Nowe progi podatkowe coraz bliżej
Nowa zasada jednego okresu zasiłkowego odnosi się do liczby tytułów ubezpieczenia chorobowego, a nie po prostu do liczby źródeł przychodu. Dlatego sytuację przedsiębiorcy, który nie podlega ubezpieczeniu chorobowemu z działalności, należy oceniać inaczej niż osoby mającej dwa aktywne tytuły do takiego ubezpieczenia.
Jeśli w konkretnym układzie istnieje kilka tytułów, przed rozpoczęciem równoległej działalności w czasie zwolnienia z jednego z nich konieczne będzie prawidłowe rozróżnienie rodzajów pracy i zastosowanie warunków ustawy. Nie wystarczy założenie, że działalność gospodarcza jest zawsze „poza L4”.
Zwolnienie rozpoczęte w grudniu 2026 roku i trwające w styczniu. Na co uważać?
W praktyce część osób otrzyma zwolnienia jeszcze przed 1 stycznia, a niezdolność do pracy potrwa również po wejściu w życie nowych regulacji. W takich sytuacjach szczególnego znaczenia nabiera prawidłowe ustalenie dat i zasad przejściowych.
Nie należy zakładać, że od 1 stycznia wszystkie wcześniejsze okresy automatycznie zostaną wyzerowane albo że każde zwolnienie z 2026 roku będzie można traktować tak samo jak nowe e-ZLA wystawione po zmianie przepisów.
Przy długiej niezdolności, kilku ubezpieczeniach lub sporze o daty najlepiej wystąpić o indywidualne ustalenie okresu zasiłkowego do płatnika świadczenia lub ZUS. To bezpieczniejsze niż mechaniczne stosowanie przykładu z jednej umowy do dwóch równoczesnych umów.
Co zrobić przed 1 stycznia 2027 roku, jeśli masz dwa miejsca pracy?
Pracownik powinien ustalić, z jakich tytułów rzeczywiście podlega ubezpieczeniu chorobowemu. Następnie warto sprawdzić, kto w jego sytuacji wypłaca wynagrodzenie chorobowe lub zasiłek i jakie informacje o zwolnieniach mają poszczególni płatnicy.
Czytaj też: ZUS może wypłacić 17 810 zł po wypadku przy pracy. Oto warunki
Przy problemie zdrowotnym należy poinformować lekarza o wszystkich rodzajach wykonywanej pracy. Jeżeli charakter obowiązków jest istotnie różny, można omówić, czy warunki ustawowe pozwalają na zwolnienie z jednego tytułu przy wykonywaniu pracy z drugiego.
Po zastosowaniu takiego wyjątku szczególnie istotne będzie przekazanie informacji o okresie zwolnienia odpowiedniemu płatnikowi zasiłku. W razie wątpliwości co do jednego okresu zasiłkowego można zwrócić się do ZUS o rozstrzygnięcie.
Od 2027 roku dwa miejsca zatrudnienia nie będą oznaczały dwóch niezależnych liczników chorobowego. Jednocześnie nie każda choroba będzie musiała wykluczać każdą inną pracę, jeśli lekarz prawidłowo oceni różnice między obowiązkami i spełnione zostaną warunki przewidziane w ustawie. To właśnie te dwa rozwiązania — wspólny okres zasiłkowy i ściśle określony wyjątek dla równoległej pracy — będą najważniejsze dla osób zatrudnionych w kilku miejscach.
Źródła
- eli.gov.pl — ustawa z 18 grudnia 2025 r., Dz.U. 2026 poz. 26, w szczególności art. 13 i przepisy o wejściu zmian w życie.
- zus.pl — „Nowe przepisy w zasiłkach i orzekaniu: Co się zmienia i od kiedy?”, opis zmian od 13 kwietnia 2026 r. i 1 stycznia 2027 r.
- gov.pl — Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej, „Zwolnienie chorobowe na jasnych zasadach”.
- businessinsider.com.pl — „Chorobowe pracownika będzie problemem dla firm. W przepisach na 2027 r. jest luka”, 12 listopada 2026 r.
- gazetaprawna.pl — materiał o L4 od 2027 roku przy dwóch miejscach pracy oraz wspólnym okresie zasiłkowym.

Podobne artykuły
Rodzice dają pieniądze na mieszkanie? Skarbówka może zażądać podatku przez jeden przelew
Rząd chce zamrozić ceny gazu na 2027 rok. Polacy i tak mogą zapłacić więcej!
Nawet 5425,92 zł mniej podatku. Trzeba zdążyć przed końcem roku!